در درس چهارم علوم تجربی پایه ششم با عنوان «سفر به اعماق زمین»، دانش‌آموزان با ساختمان درونی زمین، لایه‌های مختلف آن، امواج لرزه‌ای و چگونگی شناخت بخش‌های عمیق زمین آشنا می‌شوند. همچنین با ویژگی‌های پوسته، گوشته و هسته و نقش حرکت قطعات سنگ‌کره آشنا خواهند شد.
در ادامه می‌توانید سؤالات متن درس، پاسخ پرسش‌ها و کتاب‌نوشته‌های درس چهارم علوم ششم را مشاهده و برای یادگیری بهتر و آمادگی در امتحانات مطالعه کنید.
صفحهٔ ۲۶
۱. آیا می‌توان به درون زمین سفر کرد؟
پاسخ: خیر، سفر مستقیم به درون زمین امکان‌پذیر نیست.
۲. دانشمندان چگونه دربارهٔ درون زمین اطلاعات به دست می‌آورند؟
پاسخ: به‌وسیلهٔ امواج لرزه‌ای.
۳. امواج لرزه‌ای چیست؟
پاسخ: به امواجی که در اثر شکستن ناگهانی سنگ‌های درون زمین هنگام زمین‌لرزه ایجاد می‌شوند، امواج لرزه‌ای می‌گویند.
۴. کانون زمین‌لرزه چیست؟
پاسخ: به محل آزاد شدن انرژی زمین، کانون زمین‌لرزه می‌گویند.
صفحهٔ ۲۷
۵. امواج لرزه‌ای چگونه می‌توانند از سنگ‌های مختلف درون زمین عبور کنند؟
پاسخ: امواج لرزه‌ای با انتقال انرژی و ایجاد ارتعاش در ذرات مواد از سنگ‌های مختلف عبور می‌کنند.
۶. سرعت عبور امواج لرزه‌ای از سنگ‌های سخت و متراکم و سنگ‌های نرم و کم‌تراکم چگونه است؟
پاسخ: از سنگ‌های سخت و متراکم تندتر و از سنگ‌های نرم و کم‌تراکم کندتر عبور می‌کنند.
۷. دانشمندان چگونه به ویژگی‌های لایه‌های درونی زمین پی می‌برند؟
پاسخ: با استفاده از تغییرات سرعت امواج لرزه‌ای در بخش‌های مختلف درون زمین، به ویژگی‌های لایه‌های درونی آن پی می‌برند.
۸. دانشمندان از بررسی سرعت امواج لرزه‌ای به چه نتیجه‌ای رسیده‌اند؟
پاسخ: پی برده‌اند که بعضی از لایه‌های زمین از مواد متراکم و بعضی از مواد کم‌تراکم تشکیل شده‌اند.
صفحهٔ ۲۸
۹. کرهٔ زمین بر اساس ترکیب شیمیایی و جنس مواد تشکیل‌دهنده به چند لایه تقسیم می‌شود؟ نام ببرید.
پاسخ: به سه لایه تقسیم می‌شود:
پوسته
گوشته
هسته
۱۰. پوستهٔ زمین چیست و چه موادی در آن وجود دارد؟
پاسخ: پوسته لایه‌ای است که ما روی آن زندگی می‌کنیم. ذخایر نفت، گاز، زغال‌سنگ، معادن فلزی و غیرفلزی و سفره‌های آب زیرزمینی در آن قرار دارند.
۱۱. گوشته چیست؟
پاسخ: لایهٔ میانی زمین که از زیر پوسته آغاز می‌شود و تا هسته ادامه دارد، گوشته نامیده می‌شود.
۱۲. هستهٔ زمین از چه موادی تشکیل شده است؟
پاسخ: بیشتر از آهن و نیکل تشکیل شده است.
۱۳. ساختمان درونی زمین بر اساس حالت مواد تشکیل‌دهنده به چند بخش تقسیم می‌شود؟
پاسخ: به پنج بخش تقسیم می‌شود.
۱۴. پنج بخش درونی زمین بر اساس حالت مواد تشکیل‌دهنده را نام ببرید.
پاسخ:
سنگ‌کره
خمیرکره
گوشتهٔ زیرین
هستهٔ خارجی
هستهٔ داخلی
صفحهٔ ۲۹
۱۵. سنگ‌کره از چه قسمت‌هایی تشکیل شده است؟
پاسخ: از پوسته و قسمت جامد بالایی گوشته تشکیل شده است.
۱۶. ضخامت سنگ‌کره حدود چند کیلومتر است و روی کدام قسمت حرکت می‌کند؟
پاسخ: حدود ۱۰۰ کیلومتر است و روی خمیرکره حرکت می‌کند.
۱۷. خمیرکره چیست و چه ویژگی‌هایی دارد؟
پاسخ: بخشی از کرهٔ زمین است که حالت خمیری دارد، از زیر سنگ‌کره شروع می‌شود و تا عمق حدود ۳۵۰ کیلومتری زمین ادامه دارد.
۱۸. منشأ بیشتر آتشفشان‌ها و زمین‌لرزه‌ها مربوط به کدام قسمت زمین است؟
پاسخ: خمیرکره.
۱۹. گوشتهٔ زیرین چه حالتی دارد و تا کجا ادامه دارد؟
پاسخ: حالت جامد دارد و از زیر خمیرکره تا ابتدای هستهٔ خارجی ادامه دارد.
۲۰. هستهٔ خارجی چه حالتی دارد و تا کجا ادامه دارد؟
پاسخ: حالت مذاب دارد و از گوشتهٔ زیرین تا هستهٔ داخلی ادامه دارد.
۲۱. هستهٔ داخلی چه حالتی دارد؟
پاسخ: حالت جامد دارد و مرکز زمین را تشکیل می‌دهد.
صفحهٔ ۳۰
شگفتی های آفرینش
۲۲. دانشمندان چگونه پی برده‌اند که هستهٔ خارجی مایع و هستهٔ داخلی جامد است؟
پاسخ: با استفاده از اختلاف سرعت امواج لرزه‌ای در حالت‌های مختلف مواد تشکیل‌دهندهٔ هستهٔ زمین.
۲۳. حرکت قطعات سنگ‌کره روی خمیرکره باعث پیدایش کدام پدیده‌ها می‌شود؟
پاسخ: زمین‌لرزه، آتشفشان، ایجاد رشته‌کوه‌ها، جابه‌جایی قاره‌ها، چین‌خوردگی و ایجاد پوستهٔ جدید.
کتاب نوشته ها
